كؤتايى

بسم الله الرّحـمن الرّحيم

(وَمَا الْحَياةُ الدُّنْيا اِلاّ مَتَاعُ الغُرُور) (آل عمران:185).

(دةرسيَك بؤ ثةند وةرطرتن و زللةيةكى توند لة سةروطويَلاكى "بآ‏ئاطايى")

نةفسةكةم! ئةى سةرطةردانى نوقم‏بووى ناو بآ‏ئاطايى!

ئةى ئةو دةروونةى كة ذيانى دنيات طةلـآ ثآ خؤشة و لةو ثيَناوةدا خولياى دةست‏خستنى ئةم دنيايةت كةوتووةتة سةر و دوارِؤذت لة ياد كردووة!

ئايا دةزانيت تؤ لةم هةولَةت‏دا لة ضى دةضيت؟ تؤ وةك وشترمل(النعامة) وايت كة رِاوضى دةبينيَت و ناشتوانآ بفرِيَت دةضآ سةرى خؤى لةناو لمى زةوى‏دا دةشاريَتةوة و جةستة طةورة و زةبةلاحةكةشى لة دةرةوةدا دةهيَلَيَتةوة و ثيَى واية ئيتر رِاوضى نايبينيَت، كةضى لة رِاستى‏دا رِاوضى زؤر باش دةيبينيَت و هةر تةنها خؤيةتى كة ضاوةكانى لة ذيَر لم‏دا نووقاندووة و هيض شتيَك نابينيَت!

ئةى نةفسةكةم!

سةيرى ئةم نموونةية بكة و سةرنجى لـآ‏بدة و بزانة كة ضؤن تةنها بايةخ‏دان بة ذيانى دنيا، لةزةتى شيرينى ذيان لة مرؤظ دةكات بة ئازاريَكى سةختى تالأ!

وا دابنآ دوو ثياو لةم طوندى "بارلا"‏يةدا هةبن، يةكةميان لةسةدا نةوةدونؤى خؤشةويستانى كؤضيان بؤ ئةستةمبوولأ كردبيَت و لةوآ‏ لة طوزةرانيَكى خؤش و جوان‏دا بذين و، تةنها يةك كةس لةو خؤشةويستانةى ليَرةدا مابيَتةوة ئةويش سةرطةرمى كؤض‏كردن بيَت بؤ لاى ئةوان. ئاشكراية ئةم ثياوة طةلـآ تاسةمةندى ديدارى ئةستةمبوولَة و ثرِ بة دلأ ئارةزوومةندى بة‏يةك شادبوونةوةى بةردةوامة لةطةلأ ئةو خؤشةويستانةى ئةويَىدا. خؤ ئةطةر هةر كاتيَك كة ثيَى بوتريَت: "خيَراكة بةرةو ئةوآ برِؤ" ئةوا بة دلَيَكى شاد و لـيَوى خةندانةوة بةرةو ئةستةمبوولأ بةرِآ دةكةويَت.

بةلآم ثياوى دووهةم، لة سةدا نةوةدونؤى خؤشةويستانى كؤضيان كردووة و، لاى واية هةنديَكيان لةناوضوون و هةنديَكى تريشيان لة ضةند جآيةكى نةبينراودا طيرساونةتةوة و، بة‏طويَرةى ئةم طومانةى ثيَى واية كة سةرجةمى ئةو خؤشةويستة كؤض‏كردوانةى ثةرتةوازة بوون و نةماون. ئةم مرؤظة هةذارة طيرؤدةى دةرديَكى يةكجار سةختة و بة دواى هاودةم و دلَنةوايى‏دا دةطةرِيَت تةنانةت لاى ئةو تاقة طةشتيارة كؤضةرى‏يةى كة هيَشتا بةرِآ نةكةوتووة، لة بريى ئةو خؤشةويستة زؤرة كؤض‏كردوانة و، دةيةويَت بة‏ مانةوةى ئةم يةك دانة كةسةى ئيَرة ئازارى جودايى ئةوان سارِيَذ بكات!

ئةى نةفسةكةم:

هةموو خؤشةويستانت، لة ثيَشةنط و سةرووى هةموويانةوة ثيَغةمبةرى خؤشةويستى خوا = صلى الله عليه وسلم = كؤضيان بؤ لـيَوارى ئةوبةرى طؤرِ كردووة و يةك دوانيَك نةبيَت كةسيان ليَرةدا نةماون، كة ئةوانيش خؤيان بؤ ئةو كؤضة ثيَضاوةتةوة..

كةواتة لة سامى مردن و ترسى طؤرِ، رِووى خؤت وةرمةضةرخيَنة و، جواميَرانة ضاو ببرِة طؤرِةكةت و بزانة داواى ضيت لـآ دةكات و، مةردانة لة رِووى مردن‏دا ثآ‏بكةنة و بزانة داخوازى ضى‏ية.. نةكةى وةك مرؤظى دووهةم "بآ‏ئاطايى" سةرت تآ بكات و خؤت بخلآفيَنيت!

ئةى نةفسةكةم:

هةرطيز نةلَيَيت ضةرخى رِؤذطار طؤرِراوة و خةلَكى نوقمى دنيا و شةيداى ذيان بوون و مةستى خةم و ثةذارةى ذيانن.. نةخيَر وا نةلَيَيت، ضونكة "مردن" طؤرِانى بة سةردا نايةت‏و، "جودايى" نابيَت بةهؤى "مانةوة" و، "كؤلَةوارى" و "هةذارى"‏ى مرؤظيش ئالأو‏طؤرِيان تيَدا نابيَت و تةنانةت لة زيادبووندان و، كؤضى طرؤى ئادةميزاديش لةم دنياية هيض كات رِاناوةستيَت و بة خيَرايى هةر بةردةوامة.

ثاشان نةشلَيَيت: (منيش وةكو ئةو هةموو خةلَكانة).. نةخيَر وا نةلَيَيت، ضونكة هيض كام لةو خةلَكة تا دةرطاى طؤرِ بةولاوة لةطةلَت نايةن و هاودةمت نابن. خؤ طةر ثيَت وابيَت "هاوبةشى كردن"ى خةلَكى لةو طيروطرفتانةدا ئةركت سووك دةكةن و دلَدانةوةت ثآ دةبةخشن، ئةوا ئةم بؤضوونة لة ليَوارى ئةوبةرى طؤرِدا هيض داديَكى تؤ نادات و داراى هيض بناغةيةك نابيَت و ض سووديَكت ثآ ناطةيةنيَت.

هةروةها لةو طومانةش‏دا نةبيت كة ثيَت وابيَت جلَةوت بؤ بةرةلآ كرابيَت، ضونكة ئةطةر بة‏ ضاوى دانايى و سةرنجةوة سةيرى ئةم ميوانخانةيةى دنيا بكةيت، هيض شتيَكى بآرِيَسا و بآئامانجى تيَدا نابينيت، ئيتر ضؤن ثيَت واية تةنها تؤ بآرِيَسا و بآئامانج بيت! تةنانةت رِووداوة طةردوونى‏يةكان و بةسةرهاتة مةزنةكانى وةك بوومةلةرزةكانيش هةرطيزاوهةرطيز طالَتة و ياريى دةستى رِيَكةوت نين.

بؤ نموونة لةو كاتةدا كة دةبينيت زةوى ضةندين بةرط و ثؤشاكى رِةنطاورِةنطى تيَكةلأ‏و ثيَكةلَى لة رِووةك و زيندةوةران، بةوثةرِى رِيَسا و جوانى و نةخش و نيطار، ثؤشيوة و.. هةر لة تةوقى سةرةوة تا ثةنجةى ثآ، دانستى تيَدا دانراوة و بة ئامانجى جؤراوجؤر ئارايشت دراوة و.. وةك جةزبةى خؤشةويستى و شةوقى موريدى تةريقةتى مةولةوى[1] بة وردى و رِيَساى كاملأ و لة نيَوان ضةندةها ئامانجى بةرزدا سوورِ دةخوات و دةخوليَتةوة.. ئا لةم كاتةدا كة بةضاوى خؤت بارودؤخى زةوى بة رِيَسا و جوانى و دانايى و وردةكارى و ئامانجى ئاوا بةرزةوة دةبينيت، ئيتر ضؤن ثيَت واية ئةو بوومةلةرزةيةى كة وةك شان‏هةلَتةكاندنى طؤى زةوى[2] واية بؤ دةربرِينى نارِةزايى لةو قورسى و دلَتةنطى‏ية مةعنةوى‏يةى كة بةرامبةر رِةفتارى مرؤظ بة تايبةت ئيمانداران هةستى ثآ‏دةكات.. ضؤن دةكرآ ئةو رِووداوة ثرِ لة مردنة بآ مةبةست و ئامانج رِوو بدات، وةك مولحيديَك بلآوى كردووةتةوة و ثيَى وابووة ئةنجامى رِيَكةوتة و، بةم طومانةشى خؤى طرفتارى هةلَةيةكى طةورة و ستةميَكى يةكجار ناشيرين كردووة، ضونكة ئةو طشت طيان و سامانانةى كة طرفتاربوانى ئةو بوومةلةرزةية لة دةستيان‏ دا، ئةو بة بآئامانج و لة‏دةست‏ضووى لةقةلَةم دان. كةضى لة رِاستى‏دا ئةو سامانانةى كة ئيمانداران لةم جؤرة رِووداوانةدا لة دةستيان دةدةن، بؤيان ثاشةكةوت دةكريَت و بة فةرمانى خواوةندى داناى ميهرةبان بة صةدةقة بؤيان دةنووسريَت و دةبيَت بة كةفارةتى ئةو طوناهانةى كة ئةنجامى ناشكوريى نيعمةت‏ بوون.

رِؤذيَك ديَت كة ئةم طؤى زةوىية طوآرِايةلأ و فةرمانبةردارةى خواوةند دةبينيَت رِووة جوانةكةى بةهؤى شيرك و كوفر و ناشكوريى مرؤظةوة ناشيرين و ضةثةلأ بووة. ئيتر بة فةرمانى بةديهيَنةر رِووى خؤى بة بوومةلةرزةيةكى مةزن دةسرِيَت و، بة فةرمانى خوا ئةهلى شيرك لة دؤزةخ‏دا رِؤ دةكات و خولَكى ئةهلى شوكريش دةكات و دةلَيَت: "فةرموون بؤ بةهةشت"!



[1]  موريدى تةريقةتى مةولةوى (كة تةريقةتةكةى مةولانا جةلالةددينى رِؤمىية) لة كاتى حالأ و جةزبةليَهاتن‏دا، بة دةورى ئةلَقةى ذيكرةكةدا دةسوورِيَت و لة هةمان كات‏دا بة دةورى خؤيشىدا دةخوليَتةوة. (وةرطيَرِ)

[2]  ئةم باسة بة‏بؤنةى ئةو بوومةلةرزةيةوة نووسرا كة بةسةر ئيزميردا هات. (دانةر)