وتةى ثيَنجةم
بسم الله الرحمن
الرحيم
(اِنّ
الله مَعَ الَّذينَ اتَّقَوْا والّذينَ هُمْ مُحْسِنُونَ)
(النحل:
128).
ئةطةر دةتةوآ بزانيت "بةجآهيَنانى
نويَذ" و "خؤثاراستن لة طوناهة طةورةكان" ضةندة ثلةيةكى بةرزة لة
فةرمانبةريَتيى رِاستةقينةى ئادةميزاددا و، ضةندةش لةطةلأ فيطرةت
و سروشتى مرؤظدا طونجاون.. طةر دةتةويَت ئةمانة بزانيت، ئةوا سةيرى ئةم ضيرؤكة
بكة و طويَى لـآ رِابطرة:
لة جةنطى طةورةى جيهانى(سةفةربةرلك)دا دوو
سةرباز ثيَكةوة لة تيثيَكدا بوون. يةكيَكيان: كارطوزار و مةشقثآكراو بوو، تا
بيشلَيَى ئةرك و فةرمانى خؤى بةدلأ بوو. ئةوى تريشيان: هيض نةزان و تةمبةلأ و سك
و نةفس ثةروةر بوو.
يةكةميان، كة ئةركى خؤى بة رِيَكوثيَكى
رِادةثةرِاند، هةميشة بايةخى بة مةشقكردن و داخوازىيةكانى جيهاد دةدا و، هةرطيز
بيرى لة ثيَداويستىيةكانى خواردن و خواردنةوة نةدةكردةوة، ضونكة دلَنيا بوو لةوةى
كة: بةخيَوكردن و تيمارى كردنى لة كاتى نةخؤشىدا و دابينكردنى كةرةسة و ئاميَر و
ثيَداويستىيةكانى، تةنانةت ثاروو كردنيش بة دةميةوة لة كاتى ثيَويستدا، ئةمانة
هةموويان كار و ئةركى سةرشانى دةولَةتن. بةلآم ئةركى سةرشانى ئةم تةنها مةشقكردن
و جيهادة. خؤ ئةمةش رِآ لةوة ناطريَت كة هةندآ جار و لة كاتى ثيَويستدا
ئامادةكردنى خواردن و هةندآ كاروبارى وةك شؤردنى قاث و كةوضكةكانى خواردن بخاتة
ئةستؤى خؤيةوة.
جا ئةطةر ثرسيار لةم سةربازة بكراية و
ثيَى بوتراية: ئايا تؤ خةريكى ضييت و بة ضىيةوة سةرقالَيت؟ لة وةلآمدا دةىوت: (من
هةندآ لة داواكارى و ئةركةكانى دةولَةتم بة رِةزامةنديى خؤم طرتووةتة ئةستؤ، بآ
ئةوةى لة بةرامبةرى ئةم كارةمةوة ضاوةرِوانيى هيض ثاداشتيَك بكةم).. هةرطيز
نةىدةوت: بؤ دابينكردنى ذيان و خةرجيى خؤم تآدةكؤشم..
بةلآم طةر هةمان ثرسيار ئاراستةى ئةو
نةزانة سك ثةروةرة بكراية كة طويَى بة جةنط و مةشق و فيَربوون نةدةدا، لة
وةلآمدا دةىوت: (ئةوة ئةركى دةولَةتة و هيض ثةيوةندىيةكى بة منةوة نىية). بةم
ضةشنة، هةردةم لة هةولَى خواردن و خةرجىدا بوو، دةضوو تيثةكةى خؤى بةجآ دةهيَشت و
لة ناو بازارِةكاندا سةرطةرمى مامةلَة و كرِين و فرؤشتن دةبوو.
برادةرة بةطورِ و مةشق ثآكراوةكةى
ثيَىوت:
(برادةر! ئةو ئةرك و فةرمانبةرىية
سةرةكىيةى كة تؤى ليَرةدا بؤ هيَنراويت تةنها جيهاد و مةشقكردنة. بؤ دابينكردنى
ثيَداويستىيةكانى تريشت، ثشت بةو ثادشاية ببةستة كة تؤ لة سوثاكةيدايت، دلَنيابة
كة نايةلَيَت بة برسيَتى بميَنيتةوة. ضونكة بةخيَوكردنى تؤ و ئامادةكردنى
ثيَداويستىيةكانت ئةرك و فةرمانبةريى ئةوة. ثاشان بيشزانة كة تؤ تاقة كةسيَكى
تةنها و هةذاريت و لة هةموو جيَطايةكدا خؤتت ثآ بةخيَو ناكريَت. ئةوةش لة يادى
خؤت مةبةرةوة كة ئيَستا ئيَمة لة جيهاد و جةنطيَكى جيهانيى طةورةدا دةذيين، ئةطةر
لةسةر ياخىبوون بةردةوام بيت، ئةوا زؤر نزيكة ثادشا لة تؤلَةى ئةم ياخىبوونةتدا
سزايةكى سةخت و طةورةت بدات لةو سزايانةى كة بةسةر ئةوكةسانةدا دةدريَت لة كاتى
تيَكهةلَرِذان و هيَرشى جةنطدا هةلَديَن و رِادةكةن!
كةواتة ئيَمة لة بةردةم دوو ئةرك و
فةرمانبةرىداين. يةكيَكيان: فةرمانبةريَتيى ثادشا خؤيةتى، كة بةخيَوكردنى
ئيَمةية، هةرضةندةش هةندآ جار هةندآ لة ئةركةكانى خؤى بة ئيَمة دةسثيَريَت. ئةوى
تريان: فةرمانبةريَتيى تايبةتيى خؤمانة كة ئيَمةى بؤ تةرخان كراوين، ئةويش جةنط و
مةشقكردنة. خؤ بآطومان ثادشا لةمةشدا هةندآ يارمةتيمان دةدات و رِيَمان بؤ
ئاسان دةكات).
* * *
براكةم! بآطومان تآطةيشتيت لةوةى كة
ئةطةر هات و ئةم يةكةيان طويَى بؤ ئةو برادةرة دلَسؤز و موجاهيدةى خؤى رِانةطريَت،
ض زيانيَك رِووى تآدةكات و خؤى دةخاتة ض مةترسىيةكةوة.
ئيَستاش ئةى نةفسى تةمبةلَم!
بزانة كة: مةبةست لة طؤرِةثانى جةنط لةم
ضيرؤكةدا: ئةم ذيانة شلؤق و شلَةذاوةى دنياية.. ئةو تيثة سةربازىيانةش: نةوة و
وةضةكانى مرؤظايةتين لة ديَر زةمانةوة هةتا ئيَستا.. مةبةست لةو تيثة ناوبراوةيش:
كؤمةلَطاى موسلَمانى نويَى ئيَستامانة.. ئةو دوو سةربازةش لةو تيثةدا، يةكةميان:
مرؤظى دلأ وريا و ئاطادارة كة دريَغى لة بةجآهيَنانى فةرزةكانىدا ناكات و لة
طوناهةكان دوورةثةريَزة و هةردةم لة خواثةرستىداية و خةريكى موجاهةدةى نةفس و
شةيتانة، تاكو خؤى لة تاوان و طوناهبارى بثاريَزيَت. ئةوى تريشيان: مرؤظى
زةرةرمةندى فاسقة كة وازى لة بةجآهيَنانى فةرزةكان هيَناوة و كةوتووةتة داوى ئةو
خةتابارىيةى كة لة رِيَى ثةيداكردنى رِؤزىدا ديَتة رِيَى، ئةو مرؤظةية كة نوقمى
خةفةت و بيرليَكردنةوةى طوزةرانة و، ئةم هةولَة بآوضانةى بؤ دنيا طةياندوويةتة
ئةوةى رِؤزيدةر(الرزاق)ى
رِاستةقينةش تؤمةتبار بكات!
مةبةست لةو مةشق و داخوازىيانةش:
داخوازىيةكانى خواوةندة كة لة ثيَش هةموويانةوة نويَذ و ثةرستشة.. ئةو جةنطةش
بريتىية لة: ئةركى جيهاد لة دذى نةفس و شةيتان و ئارةزووبازى و طوناهـ و رِةوشتة
نزمةكان و شةيتانةكانى "جيننى" و "ئينس" بؤ دةربازكردنى
"دلأ" و "طيان"ى مرؤظ لة فةوتان و لةناوضوونى هةميشةيى.. ئةو
دوو فةرمانبةرىيةش، يةكةميان بريتىية لة: طوزةران و بةرِآخستنى ئةم ذيانةى دنيا
كة خوا بةخشيويةتى بة مرؤظ، دووهةميشيان بريتىية لة: ثةرستش و نزا و ثارِانةوة لة
دةرطانةى بةخشندةى ذياندا و دلآرامى و ثشتبةستن بةو خواوةندة.
بةلَآ، ئةو كةسةى ذيانى بةخشيوة و، بة
درةوشاوةترين موعجيزةى خؤى بنياتى ناوة و رِازاندوويةتيةوة، هةر ئةو خواوةندة
بةخشندةية خؤيشى دريَذة بة رِؤزىدان و ثةروةردةكردن و ذيانيش دةدات. طةر ئةو نةبآ
دةبآ كآ بيَت بتوانيَت ئةم كارانةى لة ئةستؤدا بيَت و ذيان ببةخشيَت و دريَذةى ثآ
بدات؟
ئةطةر بةلَطةيشت لةسةر ئةم رِاستىية
دةويَت، ئةوا سةرنج بدة كة:
بة ضاوى خؤمان دةبينين لاوازترين و طيَلترين
زيندةوةر (وةك ماسى و كرمى ميوةكان) باشترين رِؤزىيان دةدريَتآ، هةروةها لاوازترين
و بضووكترين دروستكراويش (وةك بيَضووةكان و ساوايان) ثاكترين و ثوختةترين رِؤزىيان
ثآ دةبةخشريَت!
بةلَآ، بؤ ئةوةى باشتر بؤت رِوون ببيَتةوة
كة ثةيداكردنى رِؤزيى "حةلآلأ" ثشت بة هيَز و دةستةلآت نابةستيَت،
بةلَكو بة
ثيَضةوانةوة، لاوازى و بآدةستةلآتى دةبن بةهؤى دةستكةوتنى رِؤزى، ئةوا تةنها
بةراوردكردنيَك لة نيَوان: "ماسىية دةبةنطةكان" و "رِيَوى"..
هةروةها لة نيَوان "بيَضووة بآهيَزةكان" و "جانةوةرة
درِندةكان".. هةروةها "درةختة رِاوةستاوةكان" و "ئاذةلَة بة
هةلَثة و تةماعةكان"دا، سةروزيادة بؤ ئةوةى ئةم رِاستىيةت بة تةواوى بؤ
رِوون ببيَتةوة!
كةواتة ئةو كةسةى لة ثيَناوى ذيان و
طوزةراندا نويَذ و ثةرستشةكانى ثشتطوآ دةخات، وةك ئةو سةربازة واية كة مةشق و
سةنطةرى جيهاد بةجآ دةهيَلَـيَت و دةكةويَتة دةستثانكردنةوة لة بازارِةكاندا.
بةلآم ئةو كةسةى ثاش بةجآهيَنانى نويَذ
و ثةرستشةكان، كاروبارةكانى رِادةثةرِيَنيَت و لة طةنجينةى ميهرةبانيى خواوةندى
رِؤزيدةردا بة شويَن رِؤزيى خؤىدا دةطةرِيَت، تاكو نةبيَت بة بار بةسةر كةسى ترةوة
و دةست لة هيض كةسيَك ثان نةكاتةوة.. ئةم كردارة، لة رِاستىدا كاريَكى طةلـآ
جواميَرانةية، تةنانةت ئةم ضةشنة كردارة بؤ خاوةنةكةى بة جؤريَك لة جؤرةكانى
ثةرستش دةذميَرريَت و ثاداشتى بؤ دةنووسريَت.
سةرةرِاى ئةمةش، سروشتى مرؤظ و ئاميَرة
مةعنةوىيةكانى، بة ئاشكرا دةرى دةخةن كة مرؤظ تةنها بؤ "خواثةرستى"
خولَقيَنراوة و بةس، ضونكة ئةو كردار و توانستةى كة لة مرؤظداية و بتوانيَت بؤ
ذيانى دنياى تةرخان بكات، ناطاتة ئةندازةى ئةو كردار و توانستةى كة لة بضووكترين و
بآدةستةلآتترين بالَندةى وةك ضؤلةكةدا دةبينريَت كة زؤر زياتر و باشتر لة مرؤظ
لةزةت لة ذيان دةبات! بةلآم سةبارةت بة ذيانى مةعنةويى دوارِؤذةوة و ئةو شتانةى
كة خوا ثيَى بةخشيوة، وةك: زانست و، هةذارى لة بةردةم دةستةلآتى خواىطةورةدا و،
نزا و ثارِانةوة و، ثةرستش.. مرؤظ = لةمانةدا =
ثادشا و سةركردةى هةموو زيندةوةرانة!
كةواتة تؤش ئةى نةفسةكةم!
ئةطةر ئاواتى هةرة طةورةت ذيانى دنيا بيَت
و هةموو كردار و كؤششيَكت بؤ ذيانى ئةم دنياية تةرخان كردبيَت، ئةوا طومان لةوةدا
نىية كة لة حوكمى لاوازترين و بضووكترين ضؤلةكةدا دةبيت. بةلآم طةر ئاواتى هةرة
طةورةت ذيانى ئةودنيا بيَت و، ذيانى ئةم دنياشت كردبيَت بة كيَلَطة و مةزرايةك بؤ
ئةو كردةوة باشانةى كة لة ثاشةرِؤذدا بةروبووم دةبةخشن، ئةوا هةر لةم دنيايةدا
دةبيت بة سةركردةيةكى طةورةى طشت طيانةوةران و بةندةيةكى نازدارى خواى طةورة و
ميوانيَكى ئازيزى ثةروةردطار لةم ميوانخانةيةى دنيادا.
بةم ضةشنة دةركةوت كة: تةنها دوو رِيَطات
لة بةردةمداية، هةركاميانت دةويَت دةتوانيت هةلَىبذيَريت.
بةلآم لة ثيَشدا داواى رِيَنمايى و
سةركةوتن و ياريدةدان تةنها لة خواى بةخشندةى ميهرةبان بكة!